Duitsland

Het aanbod omvat staande vechtsporten zoals boksen, kickboksen en Muay Thai, disciplines als judo, karate en taekwondo, en vormen van worstelen en grondvechten. MMA brengt technieken uit verschillende gevechtsafstanden samen. Daarnaast hebben zelfverdediging en historische Europese krijgskunsten hun eigen plaats.

Een belangrijk onderscheid loopt niet alleen tussen sporten, maar ook tussen trainingsomgevingen. Binnen een Verein kan de beoefening verbonden zijn met vrijwilligerswerk en een bondsstructuur. Een gespecialiseerde gym kan meerdere disciplines combineren met kracht- en conditietraining. Recreatieve ontwikkeling en wedstrijdvoorbereiding kunnen binnen beide modellen voorkomen.

De geografische geschiedenis van vechtsport in Duitsland is te volgen via clubs, kampioenschappen, opleidingen en trainingscentra. Berlijn komt terug in zowel de vroege organisatie van amateurboksen als de verspreiding van judo en de ontwikkeling van kickboksen. Keulen en Düsseldorf bieden andere concrete verbindingen tussen wedstrijdsport, materiaalvoorziening en dagelijkse training.

De afzonderlijke ontwikkeling van het boksen in Oost- en West-Duitsland en het samengaan van de bonden na de hereniging laten zien hoe nationale geschiedenis doorwerkt in sportstructuren. Dat is een concreter uitgangspunt dan het toeschrijven van een vaste trainingsmentaliteit aan een deelstaat. De werkwijze van een club wordt bepaald door haar trainers, disciplines en doelgroepen, niet uitsluitend door haar ligging.

Het Duitstalige gebied kent een uitgebreide overlevering van middeleeuwse en vroegmoderne scherm- en worstelboeken. De traditie rond Johannes Liechtenauer en de geïllustreerde werken van Hans Talhoffer documenteren technieken en vormen van vechtonderwijs. Deze bronnen zijn belangrijk voor historisch onderzoek en voor de reconstructie van Europese krijgskunsten binnen HEMA.

Vanaf omstreeks 1900 nam de belangstelling voor Aziatische gevechtskunsten toe. Erich Rahn behoort tot de vroege Duitse docenten die een rol speelden in de verspreiding van jiu-jitsu. In 1933 gaf judogrondlegger Jigoro Kano seminars in Berlijn en München. De kennismaking met deze disciplines bracht zowel nieuwe onderwijsvormen als discussies over hun geschiedenis en betekenis.

Op 5 december 1920 werd in Berlijn de Deutsche Reichsverband für Amateur-Boxen opgericht. De volgende dag begonnen de eerste Duitse kampioenschappen, met 36 deelnemers uit negen verenigingen. De bond en de wedstrijdstructuur stimuleerden de clubvorming; binnen een jaar telde Berlijn volgens de geschiedenis van de Duitse boksbond 24 boksverenigingen.

Na de Tweede Wereldoorlog ontwikkelde het georganiseerde boksen zich afzonderlijk in Oost- en West-Duitsland. In 1948 vonden in Keulen de eerste naoorlogse Duitse kampioenschappen in het westen plaats. Na de hereniging kwamen de twee boksbonden in 1990 samen. Sinds 2003 draagt de gezamenlijke organisatie de naam Deutscher Boxsport-Verband.

Het moderne kickboksen bouwde vanaf de jaren zeventig een eigen internationale wedstrijdstructuur op. Mike Anderson en Georg F. Brückner werkten in 1974 aan uniforme regels; in hetzelfde jaar vond in Berlijn een Europees toernooi plaats. In 1977 ontstond naast de internationale WAKO ook de Duitse vertegenwoordiging. Bij het wereldkampioenschap van 1978 in de Berlijnse Deutschlandhalle behaalde Peter Harbrecht voor 8.000 toeschouwers een full-contactwereldtitel.

De Duitse vechtsportcultuur omvat zowel disciplines met een eigen verenigings- en wedstrijdtraditie als trainingsvormen die verschillende technieken combineren. Boksen en kickboksen hebben afzonderlijke reglementen en competitieorganisaties. Judo, karate en taekwondo kennen hun eigen technische en opleidingsstructuren. Bij MMA worden staande technieken, takedowns en grondwerk binnen één wedstrijdsport samengebracht.

UFD Gym in Düsseldorf laat zien hoe zo'n multidisciplinaire omgeving eruit kan zien. Het trainingsaanbod omvat onder meer MMA, boksen, kick- en thaiboksen, worstelen, Luta Livre en no-gi grappling, naast kracht- en conditietraining. Daarmee kunnen verschillende onderdelen van een vechterstraining binnen één locatie worden beoefend.

Naast deze moderne trainingsomgevingen biedt de bestudering van historische Europese krijgskunsten een andere benadering. Hier vormen oude technische teksten en hun interpretatie een uitgangspunt voor praktische oefening. Vechtsport in Duitsland omvat daardoor niet alleen wedstrijdsport en zelfverdediging, maar ook de verbinding tussen vechtonderwijs en historisch onderzoek.