Siirry suoraan sisältöön
Fight2WinFight2Win

ITF-taekwon-don budöörien ja vyöarvojen merkitys

Valkoisesta vyöstä suurmestariksi: Taekwon-don vyöarvojärjestelmässä on 10 kup- ja 9 dan-arvoa, joista jokaisella on oma symboliikkansa ja merkityksensä. Kerromme, mitä kukin vyön väri edustaa ja ketkä harvat suurmestarit ovat saavuttaneet 9. danin.

Betekenis van de banden en graduaties in ITF Taekwon-do

Taekwon-dolla, kuten monilla muillakin kamppailulajeilla, on didaktiikan järjestelmä, joka perustuu osittain hierarkkiseen arvojärjestykseen.

Taekwon-dossa saavutettavat eri vyöarvot ilmaisevat teknisten taitojen lisäksi kannustavat taekwon-don harjoittelijaa oppimaan jatkuvasti lisää. Taekwon-dossa on 10 kup-arvoa (värilliset budovyöt) ja 9 dan-arvoa. 

Harjoittelu aloitetaan 10. kupista eli valkoisesta vyöstä, ja muutaman vuoden harjoittelun jälkeen on mahdollista saavuttaa 1. dan eli musta vyö tai jopa korkeampi arvo.

On suuri väärinkäsitys ajatella, että kaikki mustan vyön haltijat olisivat suurmestareita. 1. danin saavuttaminen merkitsee vasta tien alkua.

Harjoittelijan vyöarvo määrittää myös hänen paikkansa salissa: korkeimman vyöarvon haltija seisoo oikealla edessä ja alimman vyöarvon haltija vasemmalla takana. Tämäkin antaa harjoittelijalle psykologisen sysäyksen: tavoitteena on saavuttaa haluttu paikka oikealta edestä.

Suurmestarit (9. dan)

ITF:n hierarkiassa mestarin (sahyunim) arvonimi saavutetaan 7. danin kohdalla ja suurmestarin (sasun) arvonimi 9. danin kohdalla. Tämä on korkein mahdollinen arvo ITF:n taekwon-dossa. 

Kenraali Choin kuolemaan asti tämän arvon saavuttivat vain muutamat henkilöt, muun muassa kenraali Choi Hong Hi itse (†2002), Sasung Park Jung Tae (†2002), Sasung Park Jong So (†2021), Sasung Hwang Kwang Sung (†2023), Sasung Rhee Ki Ha, Sasung Leong Wai Meng ja Sasung Charles Sereff (†2022).

Muita korkean vyöarvon saavuttaneita suurmestareita ja uranuurtajia ovat edesmenneet suurmestari Park Jung Tae (kuoli vuonna 2002, ITF:n uranuurtaja ja GTF:n perustaja), Jhoon Rhee sekä Hee Il Cho (AIMA:n perustaja).

Vöiden värit

Taekwon-don vyöarvojärjestelmässä on 10 kup-arvoa ja 9 dan-arvoa. Kup-arvot vastaavat tiettyä väriä. Musta vyö saavutetaan 1. danissa, minkä jälkeen voi edetä aina 9. daniin asti. Dan-arvoja on 9, koska yhdeksän on suurin yksinumeroinen luku.

10./9. kup (valkoinen vyö):
Valkoinen vyö edustaa sielun ja hengen neitseellisyyttä. Harjoittelija on kuin tyhjä paperiarkki ja seisoo taekwon-don pitkän tien alussa. Valkoinen merkitsee viattomuutta, puhtautta ja valaistumista.

8./7. kup (keltainen vyö):
Keltainen on auringon väri, ja aurinko ravitsee kasvia. Ilman aurinkoa kasvi ei voi jatkaa kasvuaan. Taekwon-dossa tämä tarkoittaa vertauskuvallisesti, että harjoittelijan on seurattava auringon eli opettajan tietä kasvaakseen.

6./5. kup (vihreä vyö):
Vihreä vyö edustaa kasvavaa kasvia. Juuret ovat versoneet ja jatkokehitykselle on luotu perusta. Se symboloi tiedonjanoa, joka auttaa kasvamaan edelleen ja omaksumaan taekwon-don.

4./3. kup (sininen vyö):
Sininen on taivaan väri, jota kohti kasvava kasvi kurkottaa. Taivas on suuri, ja se symboloi taekwondokan tasaista kehitystä.

2./1. kup (punainen vyö):
Punainen on vaaran väri. Harjoittelija hallitsee taekwon-don tekniikat fyysisesti jo hyvin, mutta hänen on varottava tarpeettoman aggressiivisuuden, itsehillinnän menettämisen ja kontrollin puutteen kaltaisia vaaroja. Taekwon-don henkinen puoli astuu nyt vasta mukaan.

1.–9. dan (musta vyö):

Musta vyö heijastaa maailmankaikkeutta ja universumia. Universumi on valtava, samoin kuin kamppailulajin täydellinen tuntemus. Tie alkaa vasta nyt, ja taekwondokan on huolehdittava siitä, ettei hän eksy valtavaan pimeyteen.

De zes hoofdkleuren in één overzicht

BandkleurTraditionele betekenis
Wit Een open begin en ruimte om te leren.
Geel De aarde waarin de basis wortelt.
Groen De plant die verder groeit.
Blauw De hemel waarnaar de groeiende plant reikt.
Rood Vaardigheid verbinden met beheersing en verantwoordelijkheid.
Zwart Rijpheid, vaardigheid en een nieuwe fase van leren.

De tien kupgraden op volgorde

GraadBand en streepPlaats in de leerweg
10e kup Wit Het begin van de kupgraden.
9e kup Wit met gele streep Tussenstap richting geel.
8e kup Geel De basis krijgt vorm.
7e kup Geel met groene streep Tussenstap richting groen.
6e kup Groen Groei en verdere ontwikkeling.
5e kup Groen met blauwe streep Tussenstap richting blauw.
4e kup Blauw Verdieping en een bredere horizon.
3e kup Blauw met rode streep Tussenstap richting rood.
2e kup Rood Vaardigheid en beheersing.
1e kup Rood met zwarte streep Laatste kupgraad vóór de eerste dan.
Taekwon-do band ITF wit

Wit: ruimte om te beginnen

Taekwon-do band ITF geel

Geel: de aarde waarin de basis wortelt

Taekwon-do band ITF groen

Groen: groei krijgt vorm

Taekwon-do band ITF blauw

Blauw: de horizon wordt breder

Taekwon-do band ITF rood

Rood: vaardigheid vraagt om beheersing

Taekwon-do band ITF zwart

Zwart: verder bouwen op je fundament

De zwarte band als nieuw begin

Een uitleg uit de traditie

In zijn artikel uit 2006 verbindt instructeur Jamie Moore de zwarte band met rijpheid en vaardigheid. Hij verwijst daarbij naar de uitleg van Choi Hong Hi uit 1999.

De rol van een voorbeeld

Moore vertelt over een nieuwe zwarte band die pas door de bewondering van een jongere leerling ervaart wat zijn nieuwe rol betekent. De betekenis ontstaat ook in wat je voor anderen zichtbaar maakt.

Verder leren

De eerste dan opent een fase waarin de beoefenaar de opgebouwde basis verder onderzoekt en verdiept. Die gedachte staat centraal, naast de erkenning voor wat al is bereikt.

De zes bandkleuren in beeld

Twee manieren om een graad zichtbaar te maken

AanduidingWaar zie je die?Wat vertelt die?
Streep in een volgende kleur Op een gekleurde band. Een tussenstap binnen de kupgraden.
Romeins cijfer Op een zwarte band. De behaalde dangraad.
Naam of tekst Als borduurwerk op de band. Herkenning van de drager of de traditie, naast de graadaanduiding.

De dangraden en hun titels

DangraadTitel/rangNadruk in de ontwikkeling
1e–3e dan Assistent-instructeur (boosabum) De opgebouwde vaardigheid verder verfijnen.
4e–6e dan Instructeur (sabum) Lesgeven en het verder dragen van kennis.
7e–8e dan Meester (sahyun) Ervaring en waarden doorgeven.
9e dan Grootmeester (sasung) Een langdurige bijdrage en het begeleiden van anderen.

Graden als een doorlopende opleiding

Een vergelijking van Han Sam Soo

In 2013 vergelijkt Han Sam Soo de gekleurde banden met de voorbereiding in het onderwijs en de eerste dangraden met het verder verdiepen van kennis.

Van vaardigheid naar doorgeven

Bij hogere graden verschuift zijn nadruk naar lesgeven, waarden doorgeven en anderen begeleiden. De rang krijgt zo betekenis in een bijdrage aan de hele Taekwon-do-gemeenschap.

Samen verder leren

De vergelijking maakt de samenhang tussen ervaring, leren en verantwoordelijkheid concreet. Een volgende graad bouwt voort op het geleerde en geeft tegelijk ruimte om de ontwikkeling van anderen te ondersteunen.

Band en dobok: het verhaal van het uniform

Productgroep Wat neem je mee?
Vechtsportbanden De band maakt de leerweg zichtbaar. Zes hoofdkleuren en hun graadaanduidingen verbinden het dagelijkse oefenen met een volgende stap.
ITF Taekwon-do-doboks De witte jas en broek brengen de groep visueel bij elkaar. De band en de afwerking voegen de ontwikkeling en rol van de drager toe.

Bescherming bij het sparren

Productgroep Functie tijdens de training
Taekwon-do handschoenen Handbescherming hoort bij het sparren en vormt een praktische aanvulling op dobok en band tijdens contactoefeningen.
Taekwon-do voetbeschermers Voetbeschermers voegen demping rond de voet toe tijdens sparring en contactoefeningen met traptechnieken.

Kup, dan en de betekenis van je band

Veelgestelde vragen over bandkleuren en graduaties

Wat is de volgorde van de banden in ITF Taekwon-do?

De zes hoofdkleuren zijn wit, geel, groen, blauw, rood en zwart. Binnen de kupgraden zijn er tussenstappen met een streep in de volgende kleur. Zo loopt de weg van 10e kup met een witte band via 1e kup met een rode band en zwarte streep naar de eerste dan.

Tuotteet

Wat betekenen de verschillende bandkleuren?

Wit staat voor het open begin. Geel verwijst naar de aarde waarin de basis wortelt, groen naar groei en blauw naar de hemel waarnaar de plant reikt. Rood benadrukt beheersing en verantwoordelijkheid. Zwart verbeeldt rijpheid en vaardigheid en markeert een nieuwe fase waarin het leren verdergaat.

Wat is het verschil tussen kup en dan?

Kupgraden vormen de eerste reeks en tellen terug van 10e naar 1e kup. De dangraden beginnen daarna bij 1e dan en lopen op tot 9e dan. Kup wordt ook geschreven als gup. Bandkleur en eventuele strepen maken de kupgraad zichtbaar; op een zwarte band kan de dangraad met Romeinse cijfers worden aangegeven.

Tuotteet

Taekwon-do vyö ITF musta Taekwon-do vyö ITF musta 15,00
Wat betekenen de strepen op een gekleurde band?

Een kleurstreep geeft een tussenstap richting de volgende hoofdkleur aan. De 9e kup draagt wit met een gele streep, de 7e kup geel met groen, de 5e kup groen met blauw, de 3e kup blauw met rood en de 1e kup rood met zwart. De hoofdkleur blijft behouden terwijl de volgende stap al zichtbaar wordt.

Kokoelmat

Wat betekent de eerste zwarte band?

De eerste zwarte band, 1e dan, laat zien dat een fundament in Taekwon-do is opgebouwd. De traditionele uitleg verbindt zwart met rijpheid en vaardigheid. Het is een moment om trots op te zijn en tegelijk een nieuw vertrekpunt voor verdere verdieping, regelmatig oefenen en het ontwikkelen van meer inzicht.

Tuotteet

Taekwon-do vyö ITF musta Taekwon-do vyö ITF musta 15,00
Bij welke dan hoort de titel grootmeester?

Binnen de gebruikelijke ITF-indeling hoort de titel grootmeester (sasung) bij 9e dan. Bij 1e tot en met 3e dan hoort de titel assistent-instructeur (boosabum), bij 4e tot en met 6e dan instructeur (sabum) en bij 7e en 8e dan meester (sahyun). De eerste zwarte band is dus het begin van een verdere reeks graden. Formele les- en examenbevoegdheden hebben daarnaast hun eigen opleiding en certificering.

Tuotteet

Taekwon-do vyö ITF musta Taekwon-do vyö ITF musta 15,00
Hoe wordt de band in ITF Taekwon-do gedragen?

De band wordt volgens de ITF-traditie eenmaal om de taille gedragen en aan de voorzijde geknoopt. Een passende lengte helpt om de band verzorgd te knopen, met ruimte voor prettig ademen en bewegen. Samen met de witte jas en broek vormt de band het uniform en maakt hij de graduatie zichtbaar.

Tuotteet

Taekwon-do vyö ITF valkoinen Taekwon-do vyö ITF valkoinen 5,00
Taekwon-do vyö ITF musta Taekwon-do vyö ITF musta 15,00
Wat laat een graduatie-examen zien?

Een graduatie-examen brengt samen wat tijdens een langere periode van oefenen is opgebouwd. Afhankelijk van de graad en het programma kunnen bijvoorbeeld basistechnieken, tul, oefeningen met een partner en theorie aan bod komen. Een geslaagd examen erkent de ontwikkeling en geeft een nieuw vertrekpunt voor de volgende trainingen.

Verder lezen over Taekwon-do en traditie

Band, uniform en trainingsuitrusting

Ostoskori 0

Ostoskorisi on tällä hetkellä tyhjä.

Aloita ostokset